Ảnh: Cây mướp đắng rừng đem thu nhập đáng kể cho gia đình chị Nguyễn Thị Phượng, Thôn Bản Quất, xã Chợ Mới

Chị Nguyễn Thị Phượng, Thôn Bản Quất, xã Chợ Mới có 2.000m2 đất soi và đất ruộng 01 vụ, những năm trước đây gia đình chủ yếu trồng lúa, ngô, cây cà chua và trồng bí lấy ngọn. Thế nhưng hiệu quả kinh tế không cao, đầu ra sản phẩm bấp bênh. Đầu tháng 3 năm 2026, thông qua giới thiệu chị quyết định chuyển hướng trồng 2.000m2 cây mướp đắng rừng. Do có kinh nghiệm hơn 20 năm trồng cây màu, nên việc lên luống, làm giàn, chăm sóc cây mướp đắng không khó. Theo chị Phượng, cây mướp đắng rừng vốn dĩ có nguồn gốc mọc tự nhiên, có sức kháng bệnh, chịu hạn tương đối tốt; thời gian từ khi trồng đến khi thu hoạch khoảng 60 ngày, chính vì thời gian cho thu hoạch ngắn, nên chi phí chăm sóc không nhiều. Với 2.000m2 mướp đắng rừng, trong đó 1.000m2 đang cho thu hoạch, bình quân 3 ngày thu một đợt, những ngày đầu cho thu 15 đến 20kg quả, hiện tại đang cho thu khoảng 200 kg quả. Với giá bán quả tươi 25.000 đồng/kg đối với loại quả to đều 20 quả/kg; 20.000 đồng/kg đối với loại 10 quả/kg. Ngoài ra, tỉa lá, giây nhánh phơi khô bán với giá hơn 50.000 đồng/kg. Đặc biệt, gia đình không phải lo đầu ra, nên rất yên tâm; từ tháng 5/2026 đến nay, gia đình bán hơn 700kg quả tươi, gần 200kg thân, lá phơi khô, thu về gần 25 triệu đồng.

Tương tự, chị Ma Thị Anh, thôn Bản Quất, xã Chợ Mới cũng trồng gần 2.000m2 cây mướp đắng rừng, do trồng tháng 4 nên hiện mới bắt đầu cho thu hoạch. Theo chị Anh, cây mướp đắng trồng dễ, không tốn công chăm sóc, ít sâu bệnh, đặc biệt toàn bộ diện tích cây mướp đắng sử dụng hoàn toàn bằng phân bón hữu cơ vi sinh ủ từ phân chuồng, ngoài ra tận dụng phân gà ủ hoai mục để bón cho cây. Việc không sử dụng phân bón hóa học, hóa chất, thuốc bảo vệ thực vật, chỉ sử dụng phân bón hữu cơ, xử lý sâu bệnh bằng thủ công vừa giúp gia đình giảm chi phí đầu tư, vừa giúp cải tạo đất, tốt cho môi trường, sản phẩm làm ra đạt chất lượng. Nhờ vậy, toàn bộ sản phẩm làm ra đều được thu mua, giá cả ổn định, điều này giúp người trồng yên tâm sản xuất.

Theo thống kê, hiện toàn xã Chợ Mới có 7 hộ gia đình trồng cây mướp đắng rừng, tập trung ở các thôn Bản Quất và Bản Cầy, với diện tích hơn 1ha. Để có đầu ra ổn định, người dân ký hợp đồng với Hợp tác xã Nông nghiệp Tiên Phong có địa chỉ tại xã Yên Trạch, tỉnh Thái Nguyên. Với giá dao động từ 20.000 đến 25.000 đồng/kg quả tươi tùy kích cỡ; thân, lá phơi khô giá hơn 50.000 đồng/kg, với giá bán như vậy, trừ chi phí, thu nhập bình quân của người trồng đạt khoảng 200 - 250 triệu đồng/ha.

Bà Hà Thị Viễn, chuyên viên Phòng Xây dựng, Nông nghiệp và Môi trường xã Chợ Mới cho biết: Cây mướp đắng rừng trồng 2 vụ/năm, vụ Xuân hè trồng từ tháng 1 đến tháng 3; vụ Thu đông trồng từ tháng 7 đến tháng 9. Thời gian thu hoạch kéo dài khoảng 2 đến 5 tháng tùy theo mức độ thâm canh của người trồng. Năng suất bình quân khoảng từ 2 đến 3 tấn/1.000m2. Qua đánh giá cây mướp đắng rừng phù hợp với thổ nhưỡng, khí hậu ở địa phương và đem lại giá trị kinh tế cho người dân, đây được xem là một trong những cây có tiềm năng để đầu tư phát triển.

Cây mướp đắng rừng được người dân xã Chợ Mới trồng trên diện tích đất soi bãi, đất ruộng 01 vụ, không chỉ mang lại giá trị kinh tế mà còn góp phần khai thác hiệu quả diện tích đất sản xuất kém hiệu quả; đồng thời tạo thêm việc làm cho người dân tại địa phương, giúp họ có thêm thu nhập ổn định…/.